Rehber
Kabartmalı UV Lak Nedir? İskenderun’da Kartvizit, Kapak ve Kutuda Seçili Parlaklık
Mat selofanlı yüzeyde yalnızca seçilen alanı parlatan ve dokunulunca hissedilen kalın vernik. Nasıl çalıştığı, yaldız ve gofreden farkı, kullanıldığı işler, lak katmanının hazırlanışı ve ince yazı sınırı.
· 4 dk okuma · Mood Reklam
Kabartmalı UV lak, baskının üzerine yalnızca seçilen alanlara sürülen, kalın ve parlak bir vernik katıdır. Mat selofanlı bir yüzeyde logo, bir desen ya da bir başlık parlar ve parmakla dokunulduğunda hafifçe yükseldiği hissedilir. İskenderun’da kartvizit, katalog kapağı ve kutu hazırlatan işletmelerin “dokunulunca fark edilsin” diye tarif ettiği etki çoğu zaman budur. Yöntem kâğıdı değil, kâğıdın üzerindeki son katı değiştirir.
Selofan, lak ve diğer son işlemler matbaa ürünleri sayfasında listelenir. Aşağıda lakın nasıl çalıştığını, yaldız ve gofreden farkını ve dosyada nasıl hazırlanacağını bulacaksınız.
Mat zemin, parlak ayrıntı: etki nereden gelir?
UV lak, ışıkla anında sertleşen sıvı bir verniktir. Kabartmalı uygulamada lak ince bir film olarak değil, kalın bir tabaka olarak serilir ve sertleştiğinde yüzeyde dokunulabilir bir kabarıklık bırakır. Etkiyi yaratan zıtlıktır: lak tek başına parlaktır, ama asıl görünürlüğü altındaki mat selofanlı yüzeyden alır. Parlak selofanlı bir kartta parlak lak neredeyse kaybolur; mat zemin olmadan seçili lakın anlamı azalır.
Lak şeffaftır. Altındaki baskının rengini değiştirmez, yalnızca parlatır ve hafifçe koyulaştırır. Lacivert bir zemin üzerinde lacivert dalga desenleri yalnızca lakla çizildiğinde, kart düz bakıldığında sakin, ışığa çevrildiğinde desenli görünür. İskenderun’un denizine gönderme yapan böyle bir motif, kimliğe çok şey söylemeden ayrıntı katar. Bu “ışıkta beliren” etki, sade tasarımlarda en çok işe yarayan yanıdır.
Lak, yaldız ve gofre arasındaki fark
| İşlem | Görünüm | Dokunuş | Ne zaman seçilir |
|---|---|---|---|
| Düz kısmi lak | Mat zeminde parlak alan | Hissedilmez ya da çok az | Sade vurgu, geniş alan |
| Kabartmalı UV lak | Parlak ve şeffaf | Belirgin kabarıklık | Logo, desen, kapak başlığı |
| Yaldız | Metalik, ışıkla değişen | Düz ya da hafif çukur | Altın, gümüş vurgu |
| Gofre | Renksiz derinlik | Kâğıdın kendisi yükselir | Kalın kâğıtta sessiz vurgu |
Gofrede kâğıdın kendisi kalıpla bastırılır ve kâğıdın arka yüzünde iz kalır; lak ise yüzeyin üzerine eklenir, arka yüze dokunmaz. Bu yüzden çift yüzlü kartvizitte ve iki yüzü de basılı kapaklarda lak daha rahat kullanılır. Yaldızın kalıp ve varak gerektiren yapısı yaldız baskı yazısında anlatılıyor.
Nerelerde kullanılır?
- Kartvizit: Logoya ya da adın kendisine uygulanır; kart masaya bırakıldığında bile dokunuşla fark edilir. Seçenekler kartvizit sayfasında.
- Katalog kapağı: Firma adı ya da kapak fotoğrafındaki tek bir öğe laklanır. İskenderun’da sanayi ve liman çevresindeki firmaların ziyarette bıraktığı kataloglarda kapak, içindeki teknik sayfalar kadar özen ister.
- Broşür kapağı: Kırımlı tanıtım broşürlerinde ön kapak laklanır, iç sayfalar sade bırakılır. Kırım çizgisinin üzerine lak gelmemelidir; katlanınca çatlayabilir. Broşür biçimleri broşür ve el ilanı sayfasındadır.
- Kutu ve ambalaj: Marka adı ya da desen laklanır; raf ışığında kutu hareket ettikçe parlar.
Dosyada lak katmanı nasıl hazırlanır?
- Lak uygulanacak alanları baskı dosyasından ayrı bir katmanda ya da ayrı bir dosyada, tek renk ve tam dolu olarak çizin. Dolu alanlar laklanır, boş kalanlar laklanmaz; bu kuralı atölyeye yazılı olarak da belirtin.
- Lak katmanı, baskı dosyasıyla aynı ölçüde ve aynı konumda olmalıdır; iki dosya üst üste konduğunda birebir oturmalıdır.
- Logo ve desenler vektör çizim olmalıdır. Piksel görselden çıkarılan lak alanının kenarları basamaklı görünür.
- Lakın baskıyla kusursuz çakışması zordur; altındaki renkli alana göre çok az içeride ya da dışarıda kalabilir. Bu küçük farkın göze batmaması için lakı, kenarı keskin bir renk sınırına oturmak zorunda olmayan öğelere verin.
İnce yazı ve küçük ayrıntıda sınır
Kabartmalı lak kalın bir katman olduğu için çok ince çizgilerde ve küçük punto yazılarda kenarlar yuvarlanır, harflerin iç boşlukları dolabilir. Telefon numarası, adres ya da uzun bir metin laklanacak öğe değildir. Lak; belirgin kalınlıktaki çizgilerde, geniş harflerde ve sade desenlerde net çıkar. Kesin bir alt sınır kâğıda, selofana ve makineye bağlıdır; laklanacak en küçük ayrıntıyı baskıdan önce atölyeye gösterin. Çok geniş bir alanın tamamını kabartmalı laklamak da önerilmez; dokunuşun etkisi küçük bir alanda toplandığında belirginleşir. Tek bir logo ya da tek bir desen, kartın tamamına yayılmış parlak lekelerden daha derli görünür.
Atölyeye gelmeden önce
Lakın nereye uygulanacağını işaretlediğiniz bir çıktı ya da ekran görüntüsü, ayrı lak katmanı, kâğıt ve selofan tercihiniz ve yaklaşık adet ilk görüşme için yeterlidir. Mat selofanlı numune üzerinde lakı elinizle hissetmeden karar vermeyin; fotoğrafta bu etki görünmez. Katalogda kapak ve iç sayfa kararları için katalog hazırlama rehberi yazısına bakabilirsiniz. Kâğıt, selofan ve lak numunelerini İskenderun Bekbele’deki atölyede elinize alarak görebilir, ayrıntıyı teklif formundan gönderebilirsiniz. Kartvizitten kataloğa İskenderun’da matbaa ve reklam işlerinin çoğunda lak, tek başına değil, sade bir tasarımın son dokunuşu olarak düşünülmelidir. Tutar adet, ölçü ve laklı alanın büyüklüğü netleşince telefonda konuşulur.
