Rehber
Makine ve Ekipman Etiketleri: Yağa, Isıya ve Silinmeye Dayanım
Makine üzerindeki etiket yağ, ısı, titreşim ve bezle silinme görür. Ortamın tarifi, laminasyonlu etiket ile vidalı plaka arasındaki seçim, yüzey hazırlığı ve tesis genelinde tutarlı adlandırma.
· 4 dk okuma · Mood Reklam
Makine üzerindeki bir etiketin hayatı kutu etiketininkine benzemez. Yağ sıçrar, soğutma sıvısı akar, operatör gün içinde aynı noktayı defalarca bezle siler, gövde ısınır ve titrer. Kâğıt bir etiket bu ortamda kısa sürede okunmaz hâle gelir. Doğru etiket, ortam tarif edilerek seçilir: neye maruz kalacak, hangi yüzeye yapışacak, ne kadar süre okunması gerekiyor?
Biçim ve malzemelerin tamamı etiket baskı seçenekleri sayfasında yer alıyor. Aşağıda makine, pano ve ekipman etiketlerine özgü kararları bulacaksınız.
Hangi etiketten söz ediyoruz?
- Tanıtım ve numara etiketi: Makinenin tesis içindeki adı ya da numarası. Bakım kaydıyla, iş emriyle ve yedek parça talebiyle aynı ad kullanılır.
- Pano, buton ve vana etiketi: Hangi şalterin, hangi düğmenin, hangi hattın neye ait olduğunu söyler.
- Bakım ve kontrol etiketi: Yağlama noktası, kontrol sıklığı, son bakım bilgisi.
- Uyarı etiketi: İçeriğini makinenin üreticisi ve tesisin iş güvenliği uzmanı belirler.
- Marka etiketi: Kendi ürettiğiniz makine ya da ekipmanın üzerindeki logo ve model adı.
Makinenin üzerindeki orijinal üretici etiketlerinin ve uyarıların üstü kapatılmaz. Yıprananların yenilenmesi için önce üreticiye ya da uzmanınıza danışın; tip etiketi gibi resmî bilgi taşıyan plakaları kopyalatmayın.
Ortamı tarif edin
| Etken | Etiketi nasıl etkiler? | Atölyeye söyleyin |
|---|---|---|
| Yağ ve soğutma sıvısı | Kenardan sızıp yapışkanı zayıflatır | Yüzey sürekli mi, ara sıra mı ıslanıyor? |
| Çözücü ve temizlik kimyasalı | Korumasız baskıyı siler | Yüzey hangi ürünle siliniyor? |
| Isı | Yapışkanı yumuşatır, folyoyu büzer | Yüzey elle tutulamayacak kadar ısınıyor mu? |
| Sürtünme ve darbe | Baskıyı aşındırır, kenarı kaldırır | Etikete el, bez ya da parça değiyor mu? |
| Dış ortam | Güneş rengi soldurur | Ekipman açıkta mı duruyor? |
Bu soruların yanıtı çoğu zaman bakım ekibindedir; sipariş görüşmesine bakım sorumlusunu da katmak işi kısaltır.
Malzeme seçenekleri
Laminasyonlu plastik etiket
PP ya da vinil esaslı etiketin üzerine şeffaf bir koruyucu film uygulanır. Baskı filmin altında kaldığı için silinmeye ve sıçrayan sıvıya karşı korunur. Düz ve temiz yüzeylerde, pano kapaklarında ve makine gövdelerinde çoğu iş için yeterlidir. Seçenekleri etiket malzemesi nasıl seçilir yazısında karşılaştırdık.
Sert plaka üzerine baskı
Alüminyum, kompozit ya da pleksi plakaya UV baskı ile hazırlanan isimlikler, vidayla ya da perçinle sabitlenir. Yapışkana güvenilemeyen sıcak, yağlı ya da pürüzlü yüzeylerde mekanik bağlantı etiketi yerinde tutar. Şeffaf pleksiye arkadan yapılan baskıda mürekkep plakanın arkasında kalır; ön yüzey silinse de baskıya dokunulmaz.
Kesim folyo yazı
Makine gövdesine büyük harflerle numara ya da hat adı yazmak için tek renkli folyodan kesilen harfler kullanılır; yöntem folyo baskı ve kesim sayfasında anlatılıyor. Zemin olmadığı için kenardan kalkacak geniş bir yüzey de yoktur.
Yüzey hazırlığı ve yapışma
Etiketlerin çoğu malzemeden değil, yüzeyden dolayı düşer. Yağlı, tozlu ya da paslı yüzeye yapıştırılan etiket ilk silmede kalkar. Uygulamadan önce yüzey yağdan arındırılmalı ve kurumalıdır. Çekiç desenli ya da pürüzlü boyalarda yapışkan yalnızca tepe noktalarına temas eder; bu yüzeylerde plaka ve vida daha güvenlidir. Kavisli gövdelerde küçük etiket, büyük etikete göre daha iyi oturur. Köşeleri yuvarlatılmış etiket, sivri köşeli olana göre kenardan daha geç kalkar. Soğuk bir ortamda yapıştırılan etiketin tam tutunması zaman alabilir; uygulama koşullarını atölyeye sorun.
Okunurluk ve adlandırma
- Makine numarası, operatörün ve bakımcının durduğu yerden okunacak boyda olmalıdır; etiketin konacağı yeri ve bakış mesafesini bildirin.
- Koyu zemin üzerine açık yazı ya da tersi; ara tonlardan kaçının. Yağlanan yüzeyde düşük kontrast çabuk kaybolur.
- Numaralandırma tesisin tamamında aynı kurala uymalıdır. Aynı makineye üretimde “Pres 3”, bakımda “P-03”, muhasebede başka bir ad veriliyorsa önce ad birleştirilir.
- Etiketteki kod, bakım kayıtlarında geçen kodla harfi harfine aynı olmalıdır.
Etikete basılan bir karekod, makinenin bakım geçmişine ya da kullanım talimatına telefondan ulaşmayı sağlayabilir. Bunun için kodun götüreceği bir kayıt sistemi gerekir; konu fabrikada iş takibi için özel yazılım yazısında anlatılıyor.
Sık yapılan hatalar
- Ofis yazıcısından çıkan kâğıt etiketi şeffaf bantla kaplayıp makineye yapıştırmak.
- Etiketi kapağın, sökülen bir muhafazanın ya da değişen bir parçanın üzerine koymak; parça değişince ad da gider.
- Yeni boyanmış gövdeye boya tam kurumadan etiket yapıştırmak.
- Her bölümün kendi etiketini farklı renk ve biçimde hazırlaması.
- Yedek bastırmamak; düşen etiketin yerine elle yazılmış bir kâğıt gelir.
Sipariş için hazırlık
Etiket listesi (ad ya da numara, adet, ölçü), her grubun yapışacağı yüzeyin fotoğrafı, ortamın tarifi ve varsa kurumsal renkleriniz görüşme için yeterlidir. Raf ve adres etiketleri de aynı siparişe eklenecekse depo ve raf etiketleme rehberi yazısındaki listeyi kullanın. Zorlu bir yüzey söz konusuysa küçük bir deneme partisi bastırıp gerçek ortamda izlemek, toplu siparişten önce atılacak en sağlıklı adımdır. Mood Reklam’ın atölyesi İskenderun’dadır; malzeme örnekleri yerinde görülebilir.